نویسنده = عباسعلی رستگار
روابط فرد و سازمان

فرا تحلیل پژوهش‎های "روابط کارمند ـ سازمان" و پیشایندهای آن

دوره 33، شماره 112، تابستان 1403، صفحه 143-188

https://doi.org/10.22054/jmsd.2024.75965.4374

فاطمه علوی متین، عباسعلی رستگار، حسن عابدی جعفری، محسن شفیعی نیک آبادی

چکیده هدف پژوهش حاضر، ترکیب نتایج پژوهش‎های کمّی در حوزۀ روابط کارمند ـ سازمان بود. در این پژوهش، سازۀ "روابط کارمند ـ سازمان" به عنوان یک متغیر با ابعاد رضایت، اعتماد، تعهد و کنترل متقابل در نظر گرفته‎ شد. جامعۀ آماری پژوهش، مطالعات نمایه شده در پایگاه اسکوپوس در بازۀ زمانی 2014-2023 بود. با استفاده از پروتکل تعریف شده، در نهایت 41 فرضیه از 26 مطالعه برای نمونه انتخاب شد. داده‎های مستخرج از مطالعات منتخب، با روش فراتحلیل ارزیابی شد. با شناسایی مهم‎ترین پیشایندهای مرتبط با این سازه، اندازۀ اثر هر یک از پیشایندهای متغیر "روابط کارمند ـ سازمان" و اندازۀ اثرکلی آن‎ها، اندازه‎گیری شد. بر طبق نتایج پژوهش، پیشایندهای متغیر "روابط کارمند ـ سازمان" به ترتیب عبارتند از: ارتباطات متقارن، ارتباطات شفاف، ارتباطات رضایت‎بخش، رهبری توانمندساز، رهبری اصیل و ارتباطات دیالوژیک با اندازۀ اثر شدید؛ عدالت سازمانی، ارتباطات اصیل، ارتباطات پاسخ‎گویانه و رهبری تحول‎آفرین با اندازۀ اثر متوسط؛ و ساختار شخصیت سازمان با اندازۀ اثر ضعیف. اندازۀ اثر کلی تمامی پیشایندها در مدل اندازۀ اثر ثابت و اندازۀ اثر تصادفی به ترتیب عبارت است از: 629/0 و 626/0 که بیان‎گر اندازۀ اثر قوی پیشایندهای شناسایی شده برای ایجاد روابط کارمند ـ سازمان مطلوب در سازمان است.

فهم روان شناسانه احساس مالکیت نسبت به مشاغل مدیریتی

دوره 31، شماره 104، تابستان 1401، صفحه 7-40

https://doi.org/10.22054/jmsd.2022.62852.4009

سجاد علیکرمی، محسن فرهادی نژاد، عباسعلی رستگار، علی یاسینی، سید عباس ابراهیمی

چکیده در حوزه‌های روانشناسی و مدیریت، مالکیت روان‌شناختی به‌عنوان یک پیش‌‌آیند روان‌شناختی مهم برای انگیزه‌ها، نگرش‌ها و رفتارهای مدیران در محل کار معرفی شده است. هدف از این پژوهش فهم پدیده احساس مالکیت روان‌شناختی نسبت به مشاغل مدیریتی در میان مدیران دولتی است که با رویکرد پدیدارشناسی انجام شده است. پژوهش حاضر از نظر هدف توسعه‌ای–کاربردی بوده و به‌منظور گردآوری داده‌ها از مصاحبه عمیق نیمه ساختاریافته استفاده شده است. جامعه آماری تحقیق شامل مدیران سازمان‌های دولتی در استان ایلام بود. نمونه‌گیری تحقیق حاضر به‌صورت هدفمند و تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت که شامل مصاحبه با 20 نفر از مدیران سازمان‌های دولتی بود. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌های گردآوری شده از روش تحلیل تماتیک با رویکرد تحلیل مضمون استفاده شده است. یافته‌ها در برگیرنده یک مضمون، هشت مقوله اصلی و بیست‌ویک مقوله فرعی می‌باشد. با در نظر داشتن عوامل شکل دهنده مفهوم پدیده‌ی مالکیت روان‌شناختی شامل: دلبستگی، پیوستگی، پایبندی، احساس مسئولیت، سلطه‌جویی، هویت یابی، خودمختاری و خودکارآمد پنداری، سازمان‌های دولتی باید در جهت مدیریت این پدیده اقدامات سازنده‌ای انجام دهند.

واکاوی نقش حساسیت محیطی بر رفتارهای زیست‌محیطی کارکنان با نقش میانجی تلنگر مقایسه‌اجتماعی و تلنگر سبز

دوره 30، شماره 102، زمستان 1400، صفحه 65-96

https://doi.org/10.22054/jmsd.2021.44341.3369

محمد کشاورز، حسین دامغانیان، سید عباس ابراهیمی، عباسعلی رستگار

چکیده هدف این پژوهش، تعیین تأثیر حساسیت محیطی بر رفتارهای زیست‌محیطی کارکنان با توجه به میانجی‌گری تلنگرهای مقایسه‌ی اجتماعی و سبز است. پژوهش از لحاظ هدف، کاربردی و از نوع توصیفی و با روش پیمایشی انجام شد. نمونه-آماری پژوهش 189 نفر از کارکنان سازمان محیط زیست استان سمنان است که به روش تصادفی انتخاب شدند. برای تحلیل داده ها، روش حداقل مربعات جزئی مورد استفاده قرار گرفت. بررسی‌ها نشان داد که ابزار اندازه‌گیری از روایی مناسبی برخوردار بوده و ضریب پایایی آن برای تمام سازه‌های پژوهش، بیشتر از 7/0 می‌باشد. ‌ یافته‌ها، حاکی از آن است که حساسیت محیطی تأثیر مثبت و معنی‌داری بر رفتارهای زیست‌محیطی کارکنان دارد. همچنین متغیر‌ حساسیت محیطی تأثیر مثبت و معنی‌داری بر تلنگر مقایسه‌ی اجتماعی و تلنگر سبز دارد. از طرف دیگر تلنگر مقایسه‌ی اجتماعی تأثیر منفی و معناداری بر رفتارهای زیست‌محیطی کارکنان دارد، اما تلنگر سبز تأثیر مثبت و معناداری بر این نوع رفتارها دارد. ضمن اینکه تلنگر مقایسه‌ی اجتماعی و تلنگر سبز نقش میانجی‌گری بین حساسیت محیطی و رفتارهای زیست‌محیطی کارکنان ایفا نمی‌کند. با توجه به نادیده‌گرفتن اهمیت تلنگرهای سازمانی می‌توان گفت این پژوهش نگاهی بدیع به این مقوله داشته که می‌تواند منجر به بروز تلنگرهای بیشتری برای بهبود و رفتارها در سازمان شود.

تاثیر تعارض رابطه بر تجربه سایش اجتماعی

دوره 30، شماره 99، بهار 1400، صفحه 9-27

https://doi.org/10.22054/jmsd.2021.28617.2625

حسین دامغانیان، عباسعلی رستگار، فاطمه علوی متین

چکیده هدف از انجام این پژوهش، بررسی تأثیر تعارض رابطه بر تجربه سایش اجتماعی از نگاه کسی که به این رفتار سایشی اقدام نموده و کسی که با وی این‌گونه رفتار می‌شود، به همراه نقش تعدیل‌گری متغیر جمعیت شناختی جنسیت بر این تأثیر می‌باشد. جامعه آماری این پژوهش 243 نفر از کارمندان شعب منتخب بیمه البرز در شهر تهران بود. برای تعیین حجم نمونه از جدول کرجسی- مورگان استفاده شد. پایایی پرسش‌نامه مورد تأیید قرار گرفت. یافته‌های این پژوهش نشان داد که تعارض رابطه تأثیر مستقیم و معناداری بر تجربه سایش اجتماعی و رفتار سایشی دارد و هم‌چنین با میانجی‌گری رفتار سایشی به طور غیر مستقیم نیز بر تجربه سایش اجتماعی تأثیرگذار است؛ یعنی تعارض رابطه باعث می‌شود که کارکنان برای کاهش اثر شرایط نامساعد به رفتارهای سایشی اقدام نموده و این اقدام به نوبه خود تأثیری منفی بر مخاطب این رفتار دارد و باعث تجربه سایش اجتماعی توسط او می‌شود؛ اما متغیر جمعیت شناختی جنسیت به عنوان تعدیل‌گر بر تأثیر مستقیم تعارض رابطه بر تجربه سایش اجتماعی و رفتار سایشی و هم‌چنین تأثیر مستقیم رفتار سایشی بر تجربه سایش اجتماعی، اثرگذار نبود.  

تاثیر سبک رهبری رابطه مدار بر آوای سازمانی کارکنان با در نظر گرفتن نقش میانجی جو سازمانی

دوره 29، شماره 96، تابستان 1399، صفحه 149-168

https://doi.org/10.22054/jmsd.2020.13427.1809

عباسعلی رستگار، بنفشه فتوت

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر سبک رهبری رابطه مدار بر آوای سازمانی کارکنان با در نظر گرفتن نقش میانجی جو سازمانی در روزنامه‌های کثیرالانتشار شهر تهران صورت گرفت. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نوع توصیفی- همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش، مدیران ارشد و مدیران میانی روزنامه‌های کثیرالانتشار شهر تهران است که به‎کمک روش نمونه گیری خوشه‌ای تصادفی و بر اساس جدول مورگان 175 آزمودنی برای نمونه آماری انتخاب شدند. همچنین جهت جمع آوری داده‌ها از سه پرسشنامه استاندارد سبک رهبری باردنز و متزکاس، آوای سازمانی هامس و جو سازمانی لیتوین و استرینجر استفاده شد. در نهایت داده‌های پژوهش با استفاده از مدل معادلات ساختاری مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد، سبک رهبری رابطه مدار بر آوای سازمانی و جو سازمانی اثر مثبت و معناداری دارد، همچنین جو سازمانی بر آوای سازمانی اثر مثبت و معناداری دارد و همچنین جوسازمانی در رابطه بین سبک رهبری رابطه مدار و آوای سازمانی نقش میانجی ایفا می‌کند.
�ثبت نسبت به تغییر و آمادگی برای تغییر -که جزء موارد مغفول در مطالعات پیشین می باشد- در رابطه بین تعهد عاطفی و مقاومت در برابر تغییر می‌باشد.

چالش‌های روابط فرد-سازمان در شرکت‌های دانش بنیان

دوره 28، شماره 92، تابستان 1398، صفحه 115-133

https://doi.org/10.22054/jmsd.2019.10107

عباسعلی رستگار، بهنام گلشاهی

چکیده پژوهش حاضر با هدف شناسایی چالش‌های پیش‌روی روابط فرد-سازمان در شرکت‌های دانش‌بنیان و ارائه راهبردهای مناسب جهت رفع موانع اشتغال کارکنان دانشی برمبنای مطالعه‌ای تحلیلی-موردی و با رویکرد کیفی به روش تحلیل تِم صورت گرفته است. جامعه آماری پژوهش شامل مدیران فعال در شرکت‌های مستقر در پارک‌های علم و فناوری شهر تهران و ابزار گردآوری داده‌ها مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با تعداد ده نفر از مدیران خبره شرکت‌های مذکور با رویکرد نمونه‌گیری هدفمند و به روش گلوله‌برفی بوده است. نتایج یافته‌های تحلیل تِم مشخص نمود که سه چالش عمده فردی، ساختاری و فرهنگی پیش‌روی تنظیم روابط فرد-سازمان در شرکت‌های مذکور وجود دارد که در این رابطه بایستی ضمن بازنگری در سیاست‌‌های کار و اشتغال و تنظیم صحیح روابط بین فرد- سازمان، در پی طراحی مشاغل همراستای با اقتصاد دانایی‌محور بود که از جمله آن مشاغل تخصصی صنایع  شامل مهندسی و مدیریت پروژه، مشاغل برگرفته از فناوری‌های جدید مانند نانو و علوم زیستی، مشاغل خدماتی تخصصی تسهیل‌کننده تعاملات مانند وکالت و مشاوره و مشاغل جذب شده از شرکت‌های خارجی ناشی از مزیت رقابتی می‌باشند.

بررسی تأثیر رهبری تحول آفرین بر نوآوری سازمانی با میانجیگری تسهیم دانش

دوره 25، شماره 80، تابستان 1395، صفحه 157-182

https://doi.org/10.22054/jmsd.2016.4034

عباسعلی رستگار، طاهره مقصودی

چکیده در عصر حاضر، سازمان‌ها به‌طور فزاینده با محیط‌های پویا و در حال تغییر مواجه‌اند که شرط بقا در این شرایط متلاطم انعطاف‌پذیری، انطباق‌پذیری و کارآفرینی و نوآوری بیشتری می‌باشد.داشتن یک سازمان نوآور نیازمند پیش شرط ‌هایی می‌باشد که از مهم‌ترین و کلیدی‌ترین لازمه‌های آن حضور رهبرانی تحول‌آفرین  و تسهیم دانش می‌باشد. تحقیق حاضر با هدف بررسی تأثیر رهبری تحول‌آفرین بر نوآوری سازمانی با میانجیگری تسهیم دانش پژوهش صورت گرفته است، از لحاظ هدف کاربردی و به روش توصیفی-همبستگی می‌باشد. حجم نمونه تعداد 160 نفر از مدیران ارشد شرکت‌های مهندسی فعال در حوزه رباتیک در شهر تهران می‌باشند که بصورت تصادفی انتخاب شده‌اند. ابزارهای استفاده شده در این پژوهش، پرسشنامه ترکیبی رهبری تحول‌آفرین ، پرسشنامه ترکیبی نوآوری سازمانی و پرسشنامه استاندارد تسهیم دانش می‌باشد، که پایایی آنها از طریق آلفای کرونباخ به ترتیب 89/0 ، 93/0و 91/0 به دست آمد و روش تحلیل عاملی برای بررسی روایی مورد استفاده قرار گرفته است. داده‌ها نیز با بهره‌مندی از همبستگی پیرسون، مدل معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی تحلیل شدند.
 نتایج نشان داد رهبری تحول‌آفرین با حضور متغیر میانجی تسهیم دانش تاثیر مثبت و معناداری بر نوآوری سازمانی دارد. از اینرو پیشنهاد می‌شود با بکارگیری و ایجاد ساختارهای مناسب حمایت کننده از سبک رهبری تحول‌آفرین و تسهیم دانش فضا و شرایط مناسبی برای نوآوری سازمانی فراهم شود.