تاثیر بی‏ عدالتی رویه ‏ای ادراک‏ شده بر بهزیستی سازمانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز ، اهواز، ایران

2 استاد، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز ، اهواز، ایران

3 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

4 استاد، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

10.22054/jmsd.2021.53703.3686

چکیده

ژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر اوباشگری در محیط کار و  بی‏عدالتی رویه‏ای ادراک‏ شده بر بهزیستی سازمانی با نقش میانجی سکوت سازمانی انجام گرفت. این مطالعه از نوع پژوهش‏های همبستگی مبتنی بر الگویابی معادلات ساختاری است.جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی کارکنان مدیریت تعمیر، تکمیل و خدمات فنی چاه‏های نفت شرکت ملی مناطق نفت‏ خیز جنوب در سال1398 بود. کل جامعه آماری به عنوان نمونه پژوهش به کار گرفته شد (376نفر).  شرکت‏ کنندگان در پژوهش به مقیاس عدالت رویه‏ای نیهوف و مورمن(1993)، سکوت سازمانی ونداین و همکاران (2003)، اوباشگری در محیط کار استیفن و همکاران (2016) و فعالیت‏های بیانگر شخصی واترمن و همکاران (2010) پاسخ دادند. تحلیل داده‏ها با استفاده از روش الگویابی معادلات ساختاری (SEM) انجام گرفت، جهت بررسی معناداری اثرات غیرمستقیم، روش بوت‏استراپ به کار گرفته شد. نتایج نشان داد که الگوی پیشنهادی پژوهش از برازش خوبی با داده‏ها برخوردار است. همچنین یافته‏ها نشان داد که اوباشگری در محیط کار و بی‏عدالتی رویه‏ای ضرایب مسیر معناداری با بهزیستی سازمانی و سکوت سازمانی داشتند. علاوه‏براین، ضرایب مسیر غیرمستقیم اوباشگری در محیط کار و بی‏عدالتی رویه‏ای ادراک‏ شده با بهزیستی سازمانی از طریق سکوت سازمانی نیز معنادار بود

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The effect the workplace mobbing and perceived procedural injustice on organizational wellbeing

نویسندگان [English]

  • shahram noorisamarin 1
  • Nasrin Arshadi 2
  • Seyyed Esmaeil Hashemi 3
  • Abdulzahra Naami 4
1 Ph.D. student of psychology, Department of Psychology, Educational Sciences and Psychology, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz ,Iran.
2 rofessor, Department of Psychology, Educational Sciences and Psychology School, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz ,Iran
3 Associate Professor, Department of Psychology, Educational Sciences and Psychology School, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz ,Iran.
4 Professor, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology School, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz ,Iran.
چکیده [English]

The aim of current research was to investigate the effect of workplace mobbing and procedural injustice on organizational well-being by mediating role of organizational silence. The study was correlational research based on structural equation modeling. The statistical population of present study was all employees of management of repair, completion, and technical services wells of National Iranian South Oil Company (NISOC) in 2019. This population used as research sample (376 employees). The participants completed the Niehoff  & Moorman' procedural Justice Scale (1993), Van Dyne et al ' Organizational Silence( (2003), Steffgen et al 'Workplace Mobbing (2016) and Waterman et al' Personally Expressive Activities Questionnaires (2010). Structural Equation Modeling (SEM) was used for data analysis. The indirect effects were tested using the bootstrap procedure. Results showed that the proposed model fit the data properly. However, findings showed that procedural injustice and workplace mobbing had significant path coefficients on the organizational well-being. Moreover, indirect path coefficients of procedural injustice and workplace mobbing with organizational well-being through organizational silence were significant.

کلیدواژه‌ها [English]

  • workplace mobbing
  • procedural injustice
  • Organizational silence
  • organizational well-being
زارعی‏متین، حسن. طاهری، فاطمه. سیار،ابولقاسم (1390). «بررسی و تبیین عوامل ایجادکننده سکوت سازمانی از دیدگاه مدیران و کارکنان بر مبنای مدل سه‏شاخگی». فصلنامه مطالعات رفتار سازمانی.1، 1 ،113-99.
زاهدبابلان، عادل و کریمیان‏پور، غفار (1395). «نقش اعتماد سازمانی و عدالت سازمانی در سکوت سازمانی». فصلنامه علمی- پژوهشی مطالعات مدیریت(بهبودو تحول) ،25، 80، 99-85.
صائمیان، آرزو (1391). «بررسی ویژگی های روانسنجی پرسشنامه بهزیستی روانسنجی و رابطه آن با فرسودگی شغلی در بین کارکنان آتش‏نشانی». دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز. دانشکده روان‏شناسی و علوم اجتماعی.
عربان، شجاع؛ ارشدی، نسرین. نیسی، عبدالکاظم. بشلیده، کیومرث (1394). «طراحی و آزمودن الگویی از برخی متغیرهای فردی، شغلی و سازمانی به عنوان پیشایندهای بهزیستی سازمانی در کارکنان شرکت ملی مناطق نفت‏خیز جنوب». دست‏آوردهای روانشناختی،22(2)، 136-117.
فرح‏بخش، سعید. ستار، آزیتا. پورمحمدی، سیده مریم (1396). «ارائه مدل ساختاری ارتباطی، بین رهبری معنوی و بهزیستی سازمانی با میانجی‏گری مثبت اندیشی مدیران مدارس ابتدایی شهر خرم آباد». مجله علوم تربیتی. 104، 45، 120-97.
گل‏پرور، محسن. محمدی، اکرم (1395). «تبیین بهزیستی روانشناختی و بهزیستی معنوی از طریق عدالت سازمانی ادراک شده». دوفصلنامه پژوهشنامه عدالت. 1،2،106-89.
منتظری، محمد. فردوسی پور، لی لی(1397). «تاثیر سلامت سازمانی بر عملکرد شغلی کارکنان». مطالعات مدیریت(بهبود و تحول). 27،90،64-45
مولوی، زینب. زارعی‏متین، حسن. سهرابی، آرزو(1398). «اوباشگری سازمانی و عوامل سازمانی موجد آن». فصلنامه مطالعات رفتار سازمانی، 8،  4، 32، 28-1.
نوری، ابوالقاسم. صباحی، پرویز. صلاحیان، افشین. صمیم، رضا (1391). «رابطه رضایت شغلی و عدالت سازمانی ادراک شده با رفتارهای مدنی سازمانی: متغیرهای جمعیت شناختی». فصلنامه روانشناسی معاصر. 7، 1، 49-60
-Al-Rousan, M.A.M., & Omoush, M. M. (2018). "The effect of organizational silence on burnout: A field study on workers at Jordanian five star hotels". Journal of Management and Strategy, 9, 3, 114-122.
-Ajala, E.M., & Bolarinwa, K. (2015). "Organizational justice and psychological well-being of employees in the local government service of Osun state Nigeria". African Journals  online(AJOL). 9, 4,23-34.
-Bernstein, C., & Trimm, L. (2016). "The impact of workplace bullying on individual wellbeing: The moderating role of coping. SA" Journal of Human Resource Management/SA Tydskrif vir Menslikehulpbronbestuur, 14(1), a792.
-Bowie, D., & Buttle, F. (2004). "Hospitality marketing, an introduction". Oxford: Elsevier Butterworth-Heinemann
-Celep, C., & Konakli, T. (2013). "Mobbing experiences of instructor Causes, results, and solusion suggestions", Educational Sciences: Theory & Practic, 13, 1, 193-199.
-Cemalogu, N. Kilinc, A. C. (2012). "The relationship between school principals ethical leadership behaviors and teachers, perceived organizational trust and mobbing". Education and Science, 37, 165, 1-16.
-Coli, E., & Rissotto, A. (2015). "Organizational well-being in a public research agency: The point of view of administrative staff and researcher". Journal of Social Sciences, 11, 4, 381-394.
-Colquitt, J. A. (2001). "On the dimensionality of organizational justice. A construct validation of a measure". Journal of Applied Psychology, 86, 386–400.
-Cremer, D .D., & Stoten, J. (2005). "When does giving voice or not matter? . Procedural fairness effects as a function of closeness of reference points". Current Psychology: developmental Learning, Personality, Social Fall, 24, 3, 203-213.
-Dedahanov, A.T.Lea, D. H.,& Rhee,J.(2016). "Silence as a mediator between organizational factors and stress". Journal of Managerial Psychology, 31, 1251-1261.
-Demiralay,T., & Lorcu, F.(2015)." Examining organizational silence on doctors with Structural quation modeling?". International Journal of Business and Social Sciences, 6, 90, 37-49.
-Dewe, P, O'Driscoll, M & Cooper, C . (2012). Theories of psychological stress at work. in RJ Gatchel & IZ Schultz (eds), Handbook of occupational health and wellness. Handbooks in Health, Work, and Disability, New York. 23-38.
-Einarsen, S., & Mikkelsen, E. G. (2003). Individual effects of exposure to bullying at work.In S. Einarsen, H. Hoel, D. Zapf & C. L. Cooper (Eds.), Bullying and emotional abuse in the workplace. International perspectives in research and practice (pp. 127–144). London: Taylor & Francis
-Elci, M. Erdilek, M. K. Alpkan, L. & Sener.I.(2014)." The mediating role mobbing on the relationship between organizational silenceand turnover intention". Procedia- Social and Behavioral Sciences,150,455-464.
-Elovainio, M. Kivimaki, M, & Helkama, K. (2000). "Organizational justice evalusions, job control and occupational strain". Journal of Applied Psychology, 86, 418-424.
-Eriguc, G. Ozer, O. Turac, I.S., & Songur, C.(2014). "The causes and effects of the organizational silence: On which is issues the nurses remain silent?". IntJournal of Management Economics and Business, 10(22), 131-153.
-Erdirencelebi, M. , & Şendogdu, A. A. (2016). "Effects of mobbing and organizational silence on employee's performance". The Macrotheme Review, 5, 101-116.
-Erdogdu, M. (2018)."Effect of organizational justice behaviors on organizational silence and cynicism: A research on academics from schools of physical education and sports". Universal Journal of Educational Research, 6, 4,733 – 741.
-Gurbuz, S., & Sani-Mert, I. (2009). "Validity and reliability tests of organizational justice scale: An empirical study in a public organization". TODAİE’s Review of Public Administration, 3 ,3. 137-162.
-Ilies, R.S.Y.,& Pluut, h. (2015). "Intradevidual models of employee well-being: What have we leaned and where do we of from here?". European Journal of work and organizational Psychology,1-11.
-Husrevsahi, S.P. (2015). "Relationship between organizational mobbing and silence behavior among teacher". Educational Sciences. Theory & practice,1(5),1179-1188.
-Kara, D. Kim, H., & Uysal, M. (2018). "The effect of manager mobbing behavior on female employees, quality of life". Journal Current Issues in Tourism, 21, 13, 1453-1467.
-Karaca,   H. (2013). "An exploratory study on the important organizational silence in hierarchical organizations: Turkish National Polices Case". European Scientific Journal, 9,(23),38-50.
-Knights, J.A.,& Kennedy, B. J. (2005). "Psychological contract violation: Impacts on job satisfaction and organizational commitment among Australian senior Public servant". Applied human Resource Management Research, 10(2): 57-72.
-Lange, S., Burr, H., Conway, P. M. & Rose, U. (2019). "Workplace bullying among employees in Germany: prevalence estimates and the role of the perpetrator". International Archives of Occupational and Environmental Health, 92(2), 237-247.
-Leymann, H.(1996). "The content and development of mobbing at work". European Journal of work and organizational Psychology,5(2), 165-184.
-Maria, W. D. (2006), “Brother secret, sister silence: Sibling conspiracies against managerial integrity. Journal of Business Ethics,.219-234.
-Morrison, E. W. ,& Milliken,F.J.(2000)." Organizational silence: A barrier to change and development in a pluralistic world". Academy of Management Review, 25(4)706-725.
-Niehoff, B. P. Moorman, R.H. (1993)." Justice as a mediator of the relationship between methods of monitoring and organizational citizenship behavior". Academic of Management Journal, 36 (3), 527-556.
-Nikolaou, I. Vakola, M., & Bouradas, D.(2011)." The role of silence on employees attitudes the day after" a merger. Emerald Group publishing limited, 4(6), 723-741.
-Nix,J.,& Wolfe, S.E. (2016). Sensitivity to the Ferguson effect: The role managerial organizational justice. Journal of Criminal Justice, 7, 12-20.
-Pinder, C.C, & Harlos, K.P. (2001). "Employee silence: Quiescence and acquiescence as response to perceived injustice". Research in Personel and Human Resources Management, 20, 331-369.
-Poole, W.L. (2007) “Organizational Justice as a Framework for Understanding Union-Management Relations in Education” ,Canadian Journal of Education,.30, 3,725-748.
-Pompili, M. Lester, D. Innamorati, M., & Ilicet, P. (2008). "Suicide risk and exposure to mobbing", Work Los Press, 31,237-243.
Rai, A., & Agarwal, U.A. (2018). "A review of literature on mediators and moderators of workplace bullying: Agenda for future research". Management Research Review, 437-475.
Reb, J. Goldman, B. M. Kray, L., & Corpanzan, R.(2006)."Wrong, different remedies? Practions to organizational remedies after procedural and interactional injustice". Personal Psychology, 59, 31-61
-Rob N. (2013)., Promoting organizational well-being, Master’s thesis, INSEAD The Business School For The World.
-Ryan, R. M., Deci, E. l. (2001). On happiness and human potentials; a review of research on hedonic and eudaimonic well-being. Annu. Rev. Psychol. 52,141-166.
-Shapiro, C. J., & Hoque, K. Kessler, I. Richardson, R. (2008). "Human Resource Management", University of London Press.
-Spe1l, S., & Arnold, T. J. (2007). A multi-level analysis of organizational justice, Journal of Management, 33, 724-751.
Steffgen,  G. Sischuka, P. Schmidt, A. F., & Happ.C. (2016)." The Luxembourg workplace mobbing scale: Psychometric properties of a short instrument in three different languages". European Journal of Psychological Assessment,1-23.
 -Suls, S., & Bunde, J. ( 2005). "Anger, Anxiety and depression as risk factor cardiovascular diseas. The problems and implications of overlapping affective dispositions". Psychological Bulletion, 131, 260-300.
-Tan, C. (2014). "Organizational justice as a predictor of organizational silence". Educational Research and Reviews, 9, 119-1220.
-Tangirala, S., & ramanujam, R. (2008). Employee silence on critical work issue. The cross level effects of procedural justice climate. Personnel psychology, 61 (1), 37-68.
-Torri, P., & Toniolo, E. (2010). "Organizational wellbeing: challenge and future foundation". Giornale italiano di medicina del lavoro edergonomia, 32 (3), 363-367.
Tas, A. Semerci, A.B., & Ergenehi , A. ( 2017). "The mediating effect of silence whith the organization in relationship between perceived mobbing and emotional burnout". Journal of Business Research Turky, 9, 249-270.
Tulubas, T.; Celep, C. (2012)." Effect of perceived procedural justice on faculty members’ silence: the mediating role of trust in supervisor", Procedia -Social and Behavioral Sciences, 47, 1221 – 1231
-Tutar, H. (2004). "Psychological abuse in the workplace", . Ankara BRC Press, 67, 9-16.
-Van Dyne. L.V. Ang, S. , & Botero, I. C. (2003). Conceptualizing employee silence and employee voice as multidimensional constructs. Journal of Management Studies, 40(6)1359-1392.
-Ozturk, U.C., & Cevher, E. (2016). Mobbing in silence:Relationship between the mobbing and organizational silence. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araşt ırmalar Dergisi, 18 (30): 71-80.
-Waterman, A.S., Schwartz,S.J.,Zamboanga, B.L., Ravert, R.D., Williams, M.K. Agocha, B. Donnellan, M.B. (2010). The questionnaire for eudaimonic well-being: Psychometric properties, Demographic comparisons, and evidence of validity. Journal of Positive Psychology,6, 41-61.
-Yebema, J., & Bos, K.V. (2010). "Effects of organizational justice on depressive symptoms and sickness absence: A longitudinal perspective". Social Science & Medicine, 10/ 10, 1609-1617.
-Yuceler, A.Sahin, E. , & Demirsel, M. T. (2013). "The relationship between mobbing and organizational silence in Establishments". Humanities and Social Sciences Review, 2, 1, 153-161.
-Yuksel, M. Tuncsiper, B. (2011). "The relationship between mobbing and organizational commitment in workplace". International Review of Management and Marketing, 1,3, 54-64.