تبارشناسی روشهای تحقیق در علوم انسانی در مسیر تمدن ایرانی- اسلامی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه مدیریت صنعتی دانشکده مدیریت وحسابداری دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

تبارشناسی مجموعه ای از تکنیک های تاریخی مورد استفاده در فلسفه است که برای اولین بار توسط فردریش نیچه، فیلسوف آلمانی و پس از او توسط میشل فوکو، فیلسوف پست- مدرن فرانسوی در مطالعاتشان به عنوان اصلی ترین روش تحقیق مورد استفاده قرار گرفته است. در این مقاله کوشش شده است تا از رویکرد تبارشناسانه به منظور ریشه یابی مبانی معرفت شناختی و هستی شناختی و روش شناختی علوم مدرن در عصر رنسانس استفاده شود تا بتوان نه تنها گفتمان جدیدی را در ارتباط با سنخ شناسی روشهای تحقیق در علوم انسانی ارائه نمود، بلکه به ریشه یابی بنیان های روش شناختی علوم انسانی در مسیر تمدن اسلامی-ایرانی نیز، هرچند به صورت اجمالی، پرداخت. نظریه ای که در مقاله ی حاضر مطرح می شود بیان می کند که روش های علمی ظهور یافته در عصر رنسانس از دیر باز مورد استفاده ی محققین و علمای ایرانی-اسلامی قرار می گرفتند. مطالعات تبارشناسانه به ما نشان می دهد که خاستگاه بسیاری از روش های متداول علمی در علوم انسانی که در علوم مدرن مورد استفاده پژوهشگران قرار می گیرند به قرن ها قبل در مسیر تمدن ایرانی-اسلامی بر میگردد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Introduction to the Genealogy of Research Methods in Human Sciences during Iranian Islamic Civilization

نویسنده [English]

  • Jahanyar Bamdad Soofi

Assistant Professor Department of Industrial Management Allameh Tabataba’i University, Tehran

چکیده [English]

Genealogy as a method is related to a set of multiples historical techniques used for the first time by fried rich Nietzsche in philosophy.  Michel Foucault, the post- modernist philosopher, used to carry out his political, historical and psychological studies by genealogical methodology 
In this article a new classification of research methods in human sciences is offered upon two axes concerning the precision of hypothesis verification from one side, and the realism of data gathering and data analysis processes from the other side, using genealogical methodology. Finally, an attempt is made to trace the foundations of research methods in human science during the period of Islamic civilization based on the work of Iranian scholars

کلیدواژه‌ها [English]

  • Genealogy
  • Iranian-Islamic civilization
  • research methodology
آزاد ارمکی، تقی( 1387). اندیشه اجتماعی متفکران مسلمان»، انتشارات، سروش، چاپ سوم.

اکرمی، موسی، اژدریان شاد، زلیخا (1391) . تبارشناسی از نیچه تا فوکو، فصلنامه علمی پژوهشی روش شناسی علوم انسانی، شماره 70.

بامداد صوفی، جهانیار، شهبازمرادی، سعید (1384) .تحلیل محتوا با استفاده از نظریه بنیادین رویکردی عملیاتی و نوین در روش تحقیق کیفی»، فصلنامه مدیریت صنعتی، شماره 8 .

ذالی زاده، مسعود، ا چراغی، اسماعیل، رضا دوست، کریم (1394).بررسی نگرش میشل فوکو در باب علوم انسانی، فصلنامه مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامی، شماره 2، سال 19.

زاهدی، شمس السادات، الوانی، سید مهدی، فقیهی، ابوالحسن (1367 ).«فرهنگ جامع مدیریت»، انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی،تهران،ایران.

فقیهی، ابوالحسن ،بامداد صوفی، ابوالحسن ( 1387 ). کثرت گرایی روش تحقیق در پژوهشهای سازمانی»، فصلنامه مطالعات مدیریت، شماره 21و 22.

نصر، حسین( 1393). علم و تمدن در اسلام، ترجمه شده توسط احمد آرام،انتشارات علمی و فرهنگی، تهران،ایران

ین، رابرت (1376).  تحقیق موردی، ترجمه علی پارسائیان و سیدمحمد اعرابی، انتشارت دفتر پژوهشهای فرهنگی،.

Bateson, G. (1979). Steps to an ecology of mind, N.Y., Bollantin, 1979.

Douglas, .D. (1970). Understanding everyday life. Chicago Aldine.

Di Georgio, P. (2013). Contingency and Necessity in the Genealogy of Morality, TELOS.

Drolet, M. (2017). A Companion to intellectual history, john wiley and sons.

.Gelfert, A. (2011). Steps to an Ecology of Knowledge, Continuity and change in the Geneaalogy of  knowledge, Cambridge University Press.

Hussell, E.  (1962). Ideas, N, Y. collier.

May, T. (1993). Between Genealogy and Epistemology: Psychology, Politics and Knowledge in the Tought of Mechel Foucault, Pem state university Press.

 Morgan, G. (1980). Cybernetics and organizations theory,, in Morgan and Smiricich, “The case for qualitative research”,  Academy of Management Review, Vol 5, No,4, 1980, pp 491-500.,

Nagel, E. & James, N. (1958). Godel's proof , New York university press, N.Y.

Prockel, M. (2008). Skepticism and the Genealogy of the knowledge: Situaling Epistemology in time School of advanced study.

Rubincam, M. (1990).  Genealogical Research, Methods and Source, American Society of Genealog, Jean Stephenson Editor Associated.

Schultz, D. (1975).  A history of modern psychology, N.Y. Academic press.

Sen, A. (1997). Human capital and human capability, world Development, Vol. 25, No.12.

Skinner, B. (1957).  Verbal Behavior, N.y. McMillan,

Warner, s. (2002). Recent developments in international management research: A review of 20 top management journals. Journal of management, 28(3), 227-305.

 Aktouf, O. (2005).  La method de l’Observation participante in Benabo, Ch, H, Abravanel Le comportement des individus et des groupes’ dans l’ Organization, Quebec, Canada, Gaetan Morin ed. 1986.

Boole, G. (1967). Mathematical Analysis of logic, In P. Watzlawick. J. Helmick Beavin and Don D. Jackson, Pragmatics of human communication. A study of interactional patterns, pathologies and paradoxes. W.W. Norton and comp inc. N.Y

 Hubert, D, & Bernays, P. (1934) Fundament des mathematiques. J. Springer Verlay, Berlin.

Lorenz, K. (1967). L’evolution et la modification du comportement, I’inne et l’acquis’, Paris, payot. 

Sartre, J.P. (1967), Question de method. Paris, Gallimard.

  Touraine, A. (1979). Production de la societe, edition du seuil, Paris, 1979.

Watzlawiek, P.,  Hclmick, B., & Don D.(1967). Une logique    de la communication, edition du seuil. Paris.


دوره 27، شماره 88
تابستان 1397
صفحه 75-101
  • تاریخ دریافت: 20 خرداد 1396
  • تاریخ بازنگری: 18 آذر 1396
  • تاریخ پذیرش: 24 اسفند 1396