تأملی بر تقلیل فرسودگی شغلی در پرتو تاب‌آوری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه سمنان

2 کارشناسی ارشد MBA

چکیده

شرایط محیط کار اعم از عوامل فیزیکی، اجتماعی روانشناختی بر عملکرد شغلی و میزان بهره‌وری کارکنان تأثیر گذار است. در دنیای کار، ماهیت برخی از مشاغل و تجارب بگونه‌ای است که خواه ناخواه افراد دچار مشکل می‌شوند، به گونه‌ای که ممکن است سلامت روانی آنها تهدید شود و بصورت معضل فرسودگی شغلی در نیروی انسانی بروز کند. از آنجائیکه یکی از سرمایه‌های ارزشمند سازمانی در عصر حاضر نیروی انسانی آن می‌باشد لذا توجه به ظرفیت فردی و روانی- به عنوان سازوکارها و تکنیک‌های درون سازمانی و کم‌هزینه- نه تنها برای مقابله با این شرایط ناگوار و بلکه هم‌چنین به منزله‌ی تجربه و فرصتی برای ارتقاء قابلیت‌های فردی و سازمانی حائز اهمیت است. لذا در این پژوهش با هدف دستیابی به سازکاروهای کاهش فرسودگی شغلی، اثر تاب‌آوری بر فرسودگی شغلی بررسی شده است.
پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی است و به روش توصیفی- همبستگی صورت گرفته است. حجم نمونه تعداد 234 نفر از کارشناسان و کارکنان شرکت گاز استان مرکزی می‌باشند، که بصورت تصادفی طبقه‌ای انتخاب شده‌اند. ابزارهای استفاده‌ شده در این پژوهش، پرسشنامه استاندارد تاب‌آوری کانر و دیویدسون (2003) و پرسشنامه استاندارد فرسودگی شغلی ماسلاچ و جکسون (1986) می‌باشد، که پایایی آن‌ها از طریق آلفای کرونباخ به ترتیب 936/0 و 828/0 به دست آمد و روش تحلیل عاملی تأییدی برای بررسی روایی مورد استفاده قرار گرفته است. داده‌ها نیز با بهره‌مندی از همبستگی پیرسون، رگرسیون خطی، و مدل معادلات ساختاری تحلیل شدند.
نتایج نشان داد تاب‌آوری تأثیر منفی و معناداری بر فرسودگی شغلی دارد و می تواند موجب تعدیل آن شود. از اینرو پیشنهاد می‌شود با ایجاد ساختارهای مناسب و تقویت کننده‌ی تاب‌آوری، از این ظرفیت فردی و روانی افراد برای تقلیل معضل فرسودگی شغلی بهره گرفته شود.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Contemplating on Reducing Job Burnout in the Light of Resilience

نویسندگان [English]

  • Hossin Damghanian 1
  • Laleh Jamshidi 1
  • Tahereh Maghsoodi 2

1 Assistan Professor of Semnan Universiy

2 Master of Business Administration of Semnan Universiy

چکیده [English]

The purpose of this study was to investigate the impact of resilience on job burnout. This is a descriptive correlational study clearly based on the structural equation modeling (SEM). The participants of this study were 234 primary worker of Gas Company of the Markazi Province that were selected via random method. Participants completed the Resilience Inventory (by Conner and Davidson, 2003) and the Job Burnout Inventory (by Maslach and Jackson(MBI),1986) Reliability and validity of these questionnaires was obtained. Results of the Pearson correlation showed that all resilience components and job burnout components are mutually correlated with each other (P<0/01(. Implementing structural equation modeling (SEM) for relationship between job burnout and resilience tests, we found that the proposed model has a good fit and job burnout is well explained by resilience. Also all of the model path coefficients were significant.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Job burnout
  • Resilience
  • Gas Company of Markazi Province

دوره 24، شماره 78
پاییز 1394
صفحه 127-150
  • تاریخ دریافت: 19 اردیبهشت 1394
  • تاریخ بازنگری: 08 آذر 1394
  • تاریخ پذیرش: 01 آذر 1394